Program Zapobiegania Depresji w Polsce na lata 2016-2020

Nie wiem, czy wiecie, ale od dwóch lat programowo, kompleksowo i w sposób zintegrowany staramy się zapobiegać depresji dzięki kampanii społecznej finansowanej przez MZ. To znaczy: chcieliśmy, ale podobno „do końca 2017 r. nie udało się przygotować odpowiedniego jej hasła„…

Echo kampanii

W październiku usłyszałem w radio spoty reklamowe o depresji. Z ciekawości zajrzałem na stronę wyleczdepresje.pl, którą reklamowały. Strona zawiera podstawowe informacje na temat depresji:

  • Przyczyny
  • Objawy
  • Profilaktyka
  • Leczenie
  • Pomoc
  • Test

Szczerze mówiąc, jakby tak przysiąść, to na podstawie informacji zebranych w internecie można taką stronkę stworzyć samemu. Kto jak kto, ale Instytut Psychiatrii i Neurologii takie dane miał chyba gotowe od dawna.

Na szczególną uwagę zasługuje sekcja POMOC, której przekaz w skrócie brzmi: sam sobie znajdź – i odnośnik do ZIP produkcji NFZ.

Depresja młodzieńcza — Depresje

fragment strony wyleczdepresje.pl

Projekt realizowany jest ze środków finansowych Ministra Zdrowia w Programu Zapobiegania Depresji w Polsce na lata 2016-2020 za ponad 9 milionów. Program rozpoczął się w 2017 roku, a jej realizatorem jest właśnie IPiN.

Czytaj ze zrozumieniem

Zauważmy od razu, że w Programie chodzi o ZAPOBIEGANIE  a nie LECZENIE. Większość działań polega więc na promocji zdrowia, świadomości problemu, upowszechniania wiedzy na temat przyczyn/objawów/profilaktyki/leczenia.

Mamy za chwilę listopad 2018, można więc się spodziewać, że Program idzie pełną parą. Największy problem, z jakim się spotkał IPiN to zapewne jak wydać 200 tysięcy w ciągu miesiąca, ponieważ decyzją Komisji Konkursowej, zaakceptowaną przez Ministra Zdrowia w dniu 23.11.2016, do realizacji Programu wybrano Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie. Plan finansowy przewidywał w roku 2016 (realnie w czasie grudnia 2016) wydatki bieżące w kwocie 200 000 zł.

Tabela 1. Wysokość środków niezbędnych na realizację Programu w latach 2016-2020 r.

Plan finansowy na rok:

Kwota w tys. zł

Wydatki bieżące

Wydatki majątkowe

2016

200

2017

2.150

2018

2.202

2019

2.255

2020

2.309

RAZEM

9.116

0

źródło: Program zapobiegania depresji w Polsce na lata 2016 – 2020, MZ, Warszawa 2016

Głównym celem programu jest edukacja społeczna dotycząca zaburzeń depresyjnych i działania profilaktyczne, w tym w zakresie: opracowania rekomendacji dotyczących zapobiegania, wczesnego wykrywania i leczenia depresji, edukacji społeczeństwa w zakresie profilaktyki depresji za pomocą środków masowego przekazu oraz profilaktyki depresji w wybranych grupach o podwyższonym ryzyku zachorowania.

IPiN zabiera się więc za realizację zadań, które budzą zdziwienie, bo wydawałoby się, że depresja i jej pochodne znane są nie od dziś, dysponujemy więc jakimiś analizami i rekomendacjami. Czytam jednak, że stan naszej wiedzy jest tak znikomy, jakbyśmy się zabierali za coś całkowicie nieznanego i nieoczekiwanego:

1.2. zgromadzenie danych i przeprowadzenie analizy w zakresie skutecznych metod zapobiegania, wykrywania i leczenia depresji
1.3. opracowanie rekomendacji w zakresie zapobiegania, wczesnego wykrywania i leczenia depresji
1.4. bieżące monitorowanie i ewaluacja działań podejmowanych w programie (dot. wszystkich interwencji zaplanowanych w programie)

Od 2018 roku do 2020 ma być corocznie wydawane ponad 2 miliony złotych na:

2.2. realizacja kampanii informacyjno-edukacyjnej skierowanej do całej populacji polskiej:
– opracowanie (przygotowanie) kampanii zgodnie z rekomendacjami określonymi w interwencji 1.3.
– przeprowadzenie kampanii za pomocą środków masowego przekazu

Czyli efekt spełniony, bo słyszałem spot informacyjny w radio kierujący po więcej szczegółów do wyleczdepresje.pl i to było celem kampanii: dotrzeć do społeczeństwa z przekazem.

Efektem końcowym jest:

3.2. rozprowadzenie materiałów informacyjnych opracowanych przez ekspertów wybranych w ramach interwencji 1 przez Ministerstwo Zdrowia
– oprawa graficzna,  druk i dystrybucja materiałów informacyjnych (10 097 podmiotów otrzyma plakaty i ulotki)

Prawie dwa miliony złotych wskazane jako wydatki bieżące 2017 przeznaczone na ulotki zgodnie z 3.2, które w 2017 roku zasypały podmioty medyczne w Polsce i zasypują nadal.

Na pewno je widzieliście.

Przekazane zostały właściwym podmiotom medycznym w ramach etapu realizacji programu: IV.Opis programu, 4. Sposób realizacji zadań, pkt. 4.3: Profilaktyka depresji w grupach o podwyższonym ryzyku przy udziale wybranych pracowników systemu opieki zdrowotnej.

Cały ten sztab medyczny (lekarze POZ – 6229 placówek, geriatrów/pielęgniarki geriatryczne – 34, położników/położne – 437, pielęgniarki szkolne – 3397 – ilość świadczeniodawców wg stanu na 2014 rok) miał przeprowadzić ogólnopolską edukację i profilaktykę problemu.

Na pewno się z nimi zetknęliście.

Niezależnie od wyleczdepresje.pl IPiN sfinansował jeszcze w ramach Programu utworzenie strony www.depresja.ipin.edu.pl – z pewnością bardziej merytoryczną, ale tak samo użyteczną jak tamta.

Tymczasem NIK również pochyla się z troską nad tym problemem.

Najwyższa Izba kontroli zwraca również uwagę, iż o dziewięć miesięcy opóźnił się start organizowanej przez Ministerstwo Zdrowia kampanii informacyjno – edukacyjnej dotyczącej zapobiegania, wczesnego wykrywania i leczenia depresji. Kampania społeczna, planowana pierwotnie na lata 2018 – 2020, miała pojawić się w mediach na początku tego roku. Tak się jednak nie stało, bo do końca 2017 r. nie udało się przygotować odpowiedniego jej hasła. Ostatecznie, hasło przygotowano dopiero pod koniec lipca 2018 r., a kampania oficjalnie wystartowała 3 października 2018 r. Skrócenie kampanii o wiele miesięcy, zdaniem Izby jest niekorzystne z punktu widzenia realizacji głównego jej celu, czyli wzrostu poziomu świadomości społecznej na temat zaburzeń depresyjnych.

~ mp.pl

Realia

Jakkolwiek czasy oczekiwania w placówkach udzielających pomocy osobom z objawami depresji są jeszcze do zaakceptowania, to rzeczywistość jest bardziej ponura, niż się wydaje. Program ministerialny nie zakłada wzmożenia fachowego poradnictwa, utworzenie tymczasowych punktów konsultacyjnych przy szkołach średnich, zaprojektowanie jakiegokolwiek skutecznego kontaktu (lekarz POZ z garścią ulotek nie wyruszy na ulicę, osoba dotknięta depresją sama rzadko się zmobilizuje do wizyty).

Depresja to „podła” choroba, atak depresji to nie atak kolki, gdy chory usiłuje natychmiast uzyskać pomoc medyczną, po ataku odkłada decyzję na potem, bagatelizuje problem on, a czasem jeszcze bardziej jego środowisko. Załóżmy jednak, że chory uda się do lekarza psychiatry. Ten, nawet, jeżeli orzeknie potrzebę wsparcia farmakologicznego, zaleci przede wszystkim psychoterapię. Cykliczna terapia u psychologa jest wizytą kolejną u specjalisty, nie będącego lekarzem, nawet jeśli NFZ radośnie obwieści skrócenie kolejek, to o czasie oczekiwania na psychoterapię nie ma pojęcia. Tymczasem pacjent pogrąża się ze swoim problemem, mija rok, a terapia się nie rozpoczyna (realna osoba znana Redakcji). Z powodu specyficznej organizacji pracy tego typu placówek, nie można nawet określić, czy to jeszcze pół roku czy więcej. Może niech się sam weźmie za siebie zgodnie z hasłem: wylecz depresję!


Materiały na ten temat:

Depresja młodzieńcza_Depresje_img

ilustracja ze strony wyleczdepresje.pl

Ten wpis został opublikowany w kategorii akcje, programy, kampanie, MZ i oznaczony tagami , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

5 odpowiedzi na „Program Zapobiegania Depresji w Polsce na lata 2016-2020

  1. Dobrze, że ten temat jest poruszany, bo to bardzo ważny aspekt. Przyznam szczerze, że nie słyszałam o tej kampanii nigdzie, ale też nie mam telewizora…, więc może dlatego:)

    Polubione przez 1 osoba

    • darjusz pisze:

      Może się nie znam na tym, ale patrzę na sprawę „z dołu”. Nigdzie w mojej okolicy ani śladu tej kampanii. Ci na górze się cieszą, bo załatwili kolejną misję społeczną, a ja mam niepokojące poczucie pieniędzy zmarnowanych na ulotki. Tymczasowe punkty konsultacyjne przy szkołach, lekcje z psychologiem, anonimowe testy diagnozujące byłyby chyba rozsądniejsze…

      Polubienie

    • darjusz pisze:

      Strona kampanii jest też kulawa – ani słowa o ośrodkach interwencji kryzysowej, telefonach zaufania, a jedynie lista placówek bez mechanizmów ułatwiających szybką pomoc. I to realizuje IPiN. Akcja oderwana od rzeczywistości…

      Polubienie

  2. migreniak pisze:

    Zróbmy kampanię, może nikt się nie połapie że to lipa…

    Polubienie

    • darjusz pisze:

      W każdym razie Minister spełnił ustawowy obowiązek, IPiN cele statutowe, ta sama statystyka policzona 3 razy i uśredniona, ewaluacja wyjdzie pozytywna, bo chodzi o to, aby badać właściwy wskaźnik. Czy ktoś zaprzeczy, że wszyscy chcą dla nas dobrze, a nawet jeszcze lepiej?

      Polubienie

Co o tym myślisz?

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s